روانشناسی

روانشناسی چنان فراگیر است که با تمام اجزاء زندگی ارتباط دارد. روانشناسی حتی می تواند بر قوانین اجتماعی تاثیر بگذارد . روانشناسی می تواند به ما بگوید که علت عمل دیگران چیست. روانشناسی باعث کنترل بیشتر انسان بر اعمال خود می شود . تعریف روانشناسی، مطالعه علمی رفتار و فرآیندهای ذهنی است.

 

نکاتی از روان شناسی :

مغز و قسمت های آن ، اسناد صفت ، فراموشی خاطرات کودکی ، تنظیم وزن و اختلال بی اشتهایی عصبی ، پرخاشگری و هزاران موضوع دیگر همگی مورد توجه و بررسی روانشناسی هستند .

صدمه به ناحیه خاصی از سمت راست مغز انسان باعث عدم توانایی فرد در شناسایی چهره های آشنا می شود این اختلال چهره نشناسی (ادراک پریشی چهره) نام دارد . الیورساکس مواردی از چهره نشناسی را مشاهده و بررسی کرده است .

در مورد رفتار افراد در موقعیت های گوناگون اغلب ما رفتار فرد را به صفت شخصیتی و ذاتی فرد نسبت می دهیم تا موقعیتی که رفتار در آن ، انجام گرفته است و بعضی مواقع دچار خطا می شویم که خطای بنیادین اسناد نام دارد .

تعریف چاقی : وزن فرد از آنچه که باید با قد و دیگر ویژگی های بدنش متناسب باشد 20 درصد بیشتر است .

در بی اشتهایی عصبی که در خانم های جوان شیوع بیشتری دارد فرد به شدت از غذا خوردن امتناع می کند این اختلال حتی می تواند موجب مرگ شود . کارن کارنپتر خواننده پاپ آمریکایی بر اثر بی اشتهایی عصبی در گذشت . دلیلی که افراد مبتلا به بی اشتهایی عصبی دوره هایی از پرخوری دارند محرومیت غذایی است که به خود تحمیل می کنند .

پژوهش های روان شناسی مشخص کرده است که در بیشتر موارد ابراز مستقیم یا نیابتی پرخاشگری ( مانند تماشای فیلم های خشونت بار ) نه تنها باعث کم شدن احساسات پر خاشگرانه نمی شود بلکه عکس این حالت روی می دهد .

زیگموند فروید کشف کرد که افراد بزرگسال 3 سال اول زندگی خود را به یاد نمی آورند او این پدیده را فراموشی ( یادزدودگی ) دوران کودکی نام نهاد .

 

خاستگاه های تاریخی روانشناسی

خاستگاه های تاریخی روان شناسی می توان تا فلاسفه بزرگ یونان باستان پی گرفت که پرسش­های بنیادین در باب زندگی روانی آدمی مطرح کردند . این سوالها با ماهیت ذهن و فرآیند های ذهنی و روانی سروکار دارند که از عناصر اصلی رویکرد شناختی در روانشناسی محسوب می­شوند. در برخی مباحث روانشناسی صحبت از بدن و رفتار آدمی است. بقراط علاوه وافری به فیزیولوژی داشت. رشته­ای که با بررسی کارکردهای جاندران و اندامهای آنها سرو کار دارد. مشاهدات بقراط درباره نحوه­ی کنترل مغز بر اندام های بدن زمینه ساز رویکرد زیست شناختی در روانشناسی است.

 

فطری نگری nativism در برابر تجربه گرایی empricism

جوهر مناقشه بین این دو در این کلام خلاصه می شود که آیا توانایی های آدمی فطری است یا از طریق تجربه کسب می شود در دیدگاه فطری نگری گفته می شود که آدمیان با گنجینه هایی از دانش و توان فهم واقعیت زاده می شوند . دکارت برخی از اندیشه را فطری به شمار می آورد . دیدگاه فطری نگری سر آغاز رویکردهای پردازش اطلاعات درباره ی ذهن آدمی است . دیدگاه تجربه گرایی بر آن است که دانش از طریق تجربه و تعامل های آدمی با جهان کسب می شود . لاک معتقد بود که ذهن آدمی در بدو تولد هم چون لوح نا نوشته ای است که تجربه های جریان رشد او ، دانش و فهم را روی آن ثبت می کنند . این دیدگاه سر آغاز پیدایش روانشناسی تداعی گرا بود . مناقشه بین فطری نگری و تجربه گرایی امروزه تحت عنوان مناقشه طبیعت – تربیت ادامه دارد . اما اکثر روانشناسان رویکردی تلفیقی دارند حاکی از این که فرآیندهای زیست شناختی بر اندیشه ها ، احساسها و رفتار اثر می گذارند اما تجربه نیز بر این پدیده ها اثر می گذارد .

 

آغاز روانشناسی علمی

آغاز روانشناسی علمی را مقارن با تاسیس نخستین آزمایشگاه روانشناسی توسط ویلهم وونت در دانشگاه لایپزیک می دانند .

خاستگاه تاسیس آزمایشگاه وونت این باور بود که ذهن و رفتار را می توان با روش های علمی بررسی و تحلیل کرد . پژوهش های خود وونت عمدتا متمرکز بر حواس آدمی و به ویژه حس بینایی بود . در عین حال همراه با همکارانش بررسی هایی نیز در زمینه ی توجه و هیجان و حافظه انجام داد . وونت به درون نگری به عنوان روشی برای بررسی فرآیند های ذهنی اعتماد و تکیه می کرد . درون نگری یعنی مشاهده و ثبت ماهیت ادارکها ، اندیشه ها و احساس های شخص توسط خودش وونت به روش درون نگری که از فلسفه اقتباس شده بود . بعد تازه ای بخشید . به این معنا که خویشتن نگری را کافی ندانست بلکه آزمایش را برای تکمیل آن لازم شمرد. اتکا بر درون نگری به ویژه در بررسی رویدادهای ذهنی بسیار سریع ، کارآیی نداشت .

 

ساخت گرایی structuralism  و کارکرد گرایی functionalism

در قرن 19 در شیمی و فیزیک از راه تجزیه ترکیبات پیچیده تر به عناصر آنها تحول عظیمی نصیب این دو علم شد . این موفقیت ها روان شناسان را بر انگیخت تا در جستجوی آن دسته از عناصر ذهنی بر آیند که تجربه های پیچیده آمیزه ای از آنها به شمار می آمدند . حامی اصلی این رویکرد تیچنر است . تیچنر این شاخه روانشناسی را ساخت گرایی نامید که مقصودش از آن ، تحلیل ساختارهای ذهنی بود .

ویلیلام جیمز این نکته را پیش کشید که به جای تاکید بر تحلیل عناصر هوشیاری بیشتر باید به بررسی ماهیت سیال و شخصی هوشیاری پرداخت . رویکرد جیمز کارکرد گرایی نامیده شد . مراد از کارکرد گرایی بررسی این مطلب است که ذهن چگونه کار می کند که جاندار موفق به انطباق و سازگاری با محیط و عمل در آن می شود . اما هم ساخت گرایان و هم کارکرد گرایان هر دو روانشناسی را دانش تجربه ی هوشیار به شمار می آورند .

کدامیک از مکاتب زیر عناصر تشکیل دهنده آگاهی و ذهن را مطالعه می کند ؟(88-89)

الف-رفتار گرایی        ب-ساخت گرایی     ج-کنش گرایی      د- گشتالت گرایی

پاسخ : گزینه ب

بنیان گذار نهضت کارکرد گرایی کیست ؟ (82-81)

الف-ویلیام جیمز        ب-جان هاپکینز       ج-روسو      د-اسکینر

پاسخ : گزینه الف

 

رفتار گرایی

در دهه­ی 1920 ساخت گرایی و کارکرد گرایی جای خود را به سه مکتب جدید دادند : رفتار گرایی – روانشناسی گشتالت و روانکاوی. در امریکای شمالی از میان این سه مکتب جدید ، رفتار گرایی بیشترین تاثیر را بر روانشناسی علمی بر جای گذاشت. جان. بی. واتسون بنیانگذار رفتار گرایی علیه دیدگاهی که قلمرو روانشناسی را محدود به تجربه ی هوشیاری می­دانست قد علم کرد. به اعتقاد واتسون ، برای اینکه روان شناسی به صورت علم در آید داده های آن باید مانند علوم دیگر قابل وارسی همگان باشد. رفتار امری است همگانی، و هوشیاری امری خصوصی، علم باید با واقعیت های همگانی سرو کار داشته باشد . واستون معتقد بود که تقریبا همه رفتارها حاصل شرطی شدن است و محیط از راه تقویت عادتهای خاص ، رفتار را شکل می دهد . در این دیگاه پاسخ شرطی کوچکترین واحد رفتار محسوب می شود که می توانست پایه ی شکل گیری رفتار های پیچیده­تر باشد . الگوی پیچیده رفتار چیزی جز شبکه­ی بهم پیوسته ای از پاسخ های شرطی نیستند. رفتار گرایان معمولا پدیده های روانشناختی را در چهار چوب محرک – پاسخ تحلیل می کردند و این خود منجر به پیدایش اصطلاح روانشناسی محرک – پاسخ (S-R ) شد .

 

روانشناسی گشتالت

گشتالت به معنا ( شکل ) یا ( شکل بندی ) که به رویکرد ماکس ورتایمر و هم کارانش کورت کافکا و لفگانگ کهلر اطلاق می شود . روانشناسان گشتالت اساسا به مبحث ادراک توجه داشتند و بر این باور بودند که تجارب ادراکی مبتنی بر طرح هایی هستند که محرک ها و سازمان تجربه آنها را شکل می دهند . آنچه که دیده می شود هم وابسته ی زمینه ای است که شی در آن آشکار می شود و هم تابع سایر وجوه طرح کلی تحریک . به این ترتیب کل چیزی متفاوت از مجموع اجزای آن است ، زیرا کل تابع روابط اجزا است.

 

 

 

روانکاوی

روانکاوی ، هم نظریه ای در باب شخصیت است و هم روشی برای رواندرمانی . این مکتب را سیگموندفروید بنیان نهاد . هسته اصلی نظریه فروید مفهوم نا هشیار است : افکار ، نگرش ها ، تکانه ها ، امیال ها ، انگیزه ها و هیجان هایی که خودمان از وجود آنها آگاهی نداریم . فروید معتقد بود امیال ناپذیرفتنی از قبیل امیال منع شده یا تنبیه شده ی دوران کودکی ، از حیطه آگاهی هشیار رانده شده و جزو ناهشیاری می شوند اما هم چنان بر افکار و هیجان ها و اعمال ما اثر می گذارند . افکار ناهشیار به صور گوناگونی خود را نشان می دهند . از قبیل رویا ، لغزش های لفظی و اطوار بدنی. فروید در کار درمان بیماران خود از روش تداعی آزاد استفاده می کرد . فروید در کار درمان از روش تداعی آزاد (Free association) استفاده می کرد . به این معنا که بیمار هدایت می شد هر آنچه که به ذهنش می رسد بگوید . به این وسیله امیال ناهشیار بیمار به حیطه هوشیاری آورده می شود . تحلیل رویاها هم همین هدف را دنبال می کند . در نظریه سنتی فروید ، انگیزه های امیال ناهشیار تقریبا همیشه به نحوی با میل جنسی یا پرخاشگری پیوند دارد .

وقتی بیمار هدایت شود که هر آنچه به ذهنش می رسد بگوید ، بر مبنای چه روشی می باشد ؟ (89-90)

الف-تداعی آزاد     ب-ادراک – مدار       ج-رفتارگرایی     د- جابجا سازی

پاسخ : گزینه الف

 

تحولات نوین

هربرت سیمون و همکارانش نشان داد با استفاده از کامپیوتر می توان پدیده های روانشناختی را شبیه سازی کرد . عامل پر اهمیت تر که در دهه ی 1950 به تغییراتی در روان شناسی انجامید رشد زبان شناسی نوین بود . زبان شناسان نظریه هایی در باب ساخت های ذهنی لازم برای درک و تولید زبان ارائه کردند . یکی از پیشگامان پژوهش در این زمینه نوم چامسکی بود که کتابش به نام ساختهای نحوی نخستین تحلیل روان شناسی مهم در زمینه ی زبان و پیدایش رشته روان شناسی زبان را تدارک دید . در همان زمان پیشرفت های مهمی نیز در عصب – روانشناسی در جریان بود . کشفیاتی گوناگون درباره مغز و دستگاه عصبی حاکی از وجود روابط روشنی بین رویداد های عصبی و فرآیندهای ذهنی بود . در سال 1981 راجراسپری به سبب نشان دادن ارتباط بین نواحی معینی از مغز با روندهای رفتاری و تفکری ویژه ، برنده جایزه شد . رشد الگوی های خبر پردازی ، روان شناسی زبان و روانشناسی اعصاب به پیدایش نوعی رویکرد روانشناسی انجامیده که گرایش شناختی نیرومندی دارد . هر چند که هدف عمده ی روان شناسی شناختی تحلیل علمی فرآیند ها و ساختهای ذهنی است . در مجموع در طول قرن اخیر روان شناسی دوباره به نقطه ی آغاز خود بازگشته است . اینک بار دیگر درباره جنبه های پنهان ذهن نظریه پردازی می کنند منتها این بار به ابزارهای جدید و نیرومندی مجهزند.

 

دیدگاههای روان شناسی

در قرن نوزدهم دیدگاه شناختی بر رخدادهای ذهنی و درون نگری استوار بود ، ولی امروزه درون نگری اهمیت سابق را در دیدگاه شناختی ندارد .

نقد درون نگری و مخالفت با آن باعث به وجود آمدن دیدگاه های دیگری در روانشناسی شد .

دیدگاههای روان شناسی هیچ مخالفتی با یکدیگر ندارند و فقط هر کدام از منظر خاص بر انسان و اعمال روانی او می نگرند .

 

دیدگاه عصبی زیستی

مغزدارای بیش از 10 میلیارد سلول عصبی و ارتباطات بسیار زیاد این سلول ها با یکدیگر است . می توان گفت که تمامی اعمال روانی به نحوی در مغز و دستگاه عصبی ظهور می کنند . دیدگاه عصبی – زیستی می کوشد اساس و زیر بنای عصبی – بیولوژیکی رفتار و فرآیندهای ذهنی و روانی را روشن کند . به عنوان مثال بررسی شده است که نواحی مربوط به شناسایی چهره انسان در نیمکره راست است و این نشان می دهد که هر بخش مغز انسان برای عمل خاص تخصص یافته است . مثال دیگر این که در بیشتر افراد راست دست نیمکره چپ برای مهارت زبانی است و نیم کره راست مهارتهای فضایی و هندسی را هدایت می کند . هیپوکامپ ( دم اسبی) اهمیت به سزایی در حافظه انسان دارد و می توان آن را دستگاه ثبت حافظه نامید . یا دزدودگی دوران کودکی را بر این اساس می توان توجیه کرد که هیپوکامپ نوزاد تا دو سالگی به تکامل نمی رسد . با تحریک قسمت هایی از مغز حیوانات در آنها هیجان ایجاد می شود . این امر می تواند در مورد انسان نیز صادق باشد .

 

دیدگاه رفتاری

واتسون ، اولین رفتار گرا در روان شناسی به حساب می اید . او عقیده داشت که فقط رفتار باید موضوع روان شناسی باشد . واتسون با درون نگری که دیدگاه شناختی قرن 19 مطرح کرده بود به مخالفت بر خاست و آن را تجربه ای شخصی می دانست که نمی توان به عنوان علم بر آن تکیه کرد . به عقیده واتسون ، تنها با مشاهده و مطالعه رفتار بیرونی انسانی و نه احساسات و ادراکات درونی ، می توان روان شناسی را به عنوان یک علم عینی مطرح کرد . روان شناسی محرک به پاسخ (S-R) یکی از شاخه های رفتار گرایی است ، که در حال حاضر نیز مورد قبول است . در این نظریه محرک موجود پاسخی را به وجود می آورد و پاداش و تنبیه می تواند بر روی پاسخ مورد نظر تاثیر بگذارد . در دیدگاه رفتاری صرف به هیچ وجه فر آیندهای ذهنی دخالت داده نمی شوند .

روان شناسی محرک – پاسخ به کدامیک از رویکردهای زیر مرتبط است ؟ (79-80)

الف-روان کاوی       ب-شناختی       ج-رفتاری       د-پدیدار شناختی

پاسخ: گزینه ج

 

کدامیک از عبارات زیر منطبق با دیدگاه روان شناسان رفتارگرا می باشد (82-81)

الف-روان شناسی همان مشاهده غیر مستقیم رفتار است

ب-روانشناسی یک شاخه آزمایشی دقیق از علوم طبیعی است

ج-روانشناسی مشاهده مستقیم رفتار و بررسی علل ایجاد رفتار است

د-روان شناسی بررسی علل رفتار و پیش بینی نتایج آن می باشد

پاسخ: گزینه ج

این نظر که موضوع روان شناسی باید منحصر به مطالعه رفتار باشد . نخستین بار توسط چه کسی مطرح شد ؟(83-82)

الف-واتسون        ب-اسکینر         ج-فروید        د-بنجامین

پاسخ : گزینه الف

دیدگاه شناختی :

دیدگاه شناختی جدید به بررسی پدیده های شناختی مانند ادراک کردن به خاطر آوردن ، استدلال کردن ، تصمیم گرفتن و مشکل گشایی روی آورده است . ولی در این موضوعات برخلاف دیدگاه شناختی قرن 19 بر درون نگری استوار نیست .

برخلاف رفتارگرایان که آدمی را گیرنده نافعال محرک ها می دانستند و به فرآیندهای درونی تکیه نمی کردند . روان شناسان شناختگرا معتقداند که ذهن انسان به صورت فعال اطلاعات دریافتی را پردازش می کند و پاسخ به محرک بعد از فعل و انفعالات درونی داده می شود . روان شناسان شناخت گرا ذهن انسان را مشابه کامپیوتر می دانستند . چگونگی ادراک افراد از محرکها و تاکید بر فرآیند های درونی ، از اصول دیدگاه شناختی است .

 

دیدگاه روان کاوی :

در نظریه روانکاوی فروید هم مفاهیم شناختی و هم فیزیولوژیکی وجود دارد . شکل گیری مفاهیم روان کاوی بر معاینه فردی (Casestudie) استوار بود و مطالعه آزمایشی در آن نقشی نداشت . بر طبق نظر روانکاوی بیشتر رفتارهای آدمی از فرآیند های ناهشیار ریشه می گیرد . با توجه به این که فروید پرخاشگری را یک غریزه بنیادی در آدم ها می دانست می توان گفت که نظر او به ذات آدمی نظری منفی بود .

فروید در زمینه فراموشی کودکی نظر جالبی دارد ، او دلیل وجود این یاد زوددگی را وقایع به شدت آسیب زای قبل از سه ماهگی می دانست که اگر در بزرگسالی به خودآگاه شخص وارد شود باعث اضطراب درمانده کننده و عذاب آور می شوند .

 

دیدگاه پدیدار شناختی

دیدگاه پدیدار شناختی به دنبال کلیت زندگی فرد است و هدف آن وضع نظریه یا پیش بینی رفتار نیست . این دیدگاه انسان را موجودی آزاد می داند که سرنوشتش به دست خویش است ، این نظر شبیه نظر فیلسوفان وجودگرا ، چون کیرکگارد ، سارتر و کامو است . نظریه هایی در پدیدار شناختی وجود دارد که آنها را انسان گرا می نامند ، این نظریه ها خصوصیاتی از انسان را مورد نظر قرار می دهد که او را از حیوان جدا می کند . خود شکوفائی یکی از مهم ترین موضوعات انسان گرایی است . خود شکوفائی یعنی به فعلیت در آوردن تمام استعداد هایی که بالقوه در وجود انسان است . بنابراین خود شکوفائی اساسی ترین نیروی انگیزشی فرد است . دیدگاه انسان گرایانه از نظر علمی ضعیف است . این دیدگاه معتقد است که  توجه روان شناسی باید بر روی آسایش و شادی انسان متمرکز باشد . گروه های رویارویی و عرفان از جمله موضوعاتی است که در دیدگاه انسانگرایی وجود دارد و این دیدگاه را بیشتر باید مربوط به ادبیات و علوم انسانی دانست .

تاکید دیدگاه پدیدار شناسی بر زندگی خصوصی فرد و دیدی که او از خود و جهان خود دارد ، است . دیدگاه پدیدار شناسی با رفتار سروکار ندارد .

کدام رویکرد بر تجارب خصوصی فرد یعنی دیدگاه خصوصی آن فرد درباره جهان تاکید دارد ؟ (84-85)

الف-صفات     ب- یادگیری اجتماعی     ج-روانکاوی      د-پدیدار شناختی

پاسخ : گزینه د

کدامیک از موارد زیر از مفروضات یا بنیان های رویکرد پدیدار شناختی روان شناسی است ؟ (89-88)

الف-نیروی انگیزش اصلی هر فرد گرایش به رشد و خود شکوفائی است

ب-بیشتر رفتارهای آدمی از فرآیند های ناهشیار سرچشمه می گیرد

ج-درک رفتارهای آدمی تنها از طریق بررسی فرآیندهای ذهنی صورت می گیرد

د-رفتار آدمی از طریق عوامل محیطی مثل تقویت یا تنبیه صورت می گیرد

پاسخ : گزینه الف

 

پژوهش در روان شناسی :

تحقیق از دو مرحله تشکیل شده است : الف- وضع یک فرضیه علمی ب-آزمون فرضیه

نکته :تنها روان شناسان پدیدار شناس هستند که روش علمی را در روان شناسی قبول ندارند .

روش آزمایش تحقیق در روان شناسی : ویژگی های روش آزمایشی :

روش آزمایشی به دنبال آن است که روابط بین متغیرها را کشف کند . از ویژگی های مهم روش آزمایشی که آن را از روش های تحقیق دیگر جدا می کند امکان کنترل دقیق متغیرها است . متغیر مستقل و متغیر وابسته اساسی ترین متغیرها در روش آزمایشی است ، متغیر مستقل متغیری است که محقق آن را مورد دستکاری قرار می دهد و کم و زیاد می کند و تاثیر آن را روی متغیر وابسته مورد مشاهده قرار می دهد متغیر وابسته متغیری است که تحت تاثیر متغیر مستقل تغییر می کند معمولاً در آزمایش های روانشناسی نوع خاصی از رفتار آزمونی است . متغیر وابسته تابعی از متغیر مستقل است . در بعضی از تحقیقات آزمایشی اثر چند متغیر مستقل بر روی یک یا چند متغیر وابسته بررسی می شود . این آزمایشات ، آزمایشات چند متغیری نامیده می شوند . فرآیندی که در آن متغیرها به صورت کمیت یا مقدار بیان می شوند اندازه گیری نامیده می شود . در روش آزمایشی از اندازه گیری استفاده زیاد می شود . هم چنین در روش آزمایشی و دیگر روش های تحقیق در روانشناسی از آمار استفاده می شود . میانگین معمول ترین شاخص آماری است . به کار بردن روش های علمی در روان شناسی این رشته را تبدیل به یک علم کرده است .

همبستگی

هم بستگی میزان ارتباط بین دو متغیر را نشان می دهد که ما کنترلی بر این متغیرها نداریم . در روش آزمایشی روابط به صورت علت و معمولی مطرح است ولی همبستگی به معنی رابطه  علت و معلولی نیست و با روش آزمایشی تفاوت دارد . از ضریب همبستگی (r) برای نشان دادن میزان هم بستگی استفاده می شود که عددی بین 1 و 1- است عدد صفر نشان می دهد که هیچ رابطه ای وجود ندارد و عدد 1 و 1- نشان دهنده ی ارتباط کامل است . علامت ضریب هم بستگی (r) اگر مثبت باشد نشان می دهد . دو متغیر با هم افزایش یا کاهش می یابند و به طور کلی رابطه مستقیم دارند و اگر منفی باشد نشان دهنده  این است که با افزایش یک متغیر دیگری کاهش می یابد به عبارت دیگر رابطه ای عکس دارند . در تحقیقات روانشناسی ضریب همبستگی 6/0 ضریب بسیار بالایی است . ضریب 2/0 تا 6/0 قابل توجه است و در پیش بینی استفاده می شود ، ضریب پائین تر از 2/0 معمولا ارزشی در پیش بینی ندارد . از روش همبستگی در آزمون های روان سنجی استفاده ی زیادی می شود .

مشاهده

مشاهده را می توان مرحله ی اول تحقیق در هر علمی دانست ، در مشاهده رفتار به صورت طبیعی ثبت می شود ( مشاهده مستقیم ) یکی از معایب مشاهده تفسیر پدیده توصیف عینی آن است .

زمینه یابی

در مواردی که مشاهده مستقیم ، امکان پذیر نیست می توان از مصاحبه یا پرسشنامه استفاده کرد این نوع تحقیق زمینه یابی نام دارد.

یکی از معایب پرسشنامه و مصاحبه این است که ممکن است نسبت به مشاهده مستقیم تصنعی بوده و در آن سو گیری وجود داشته باشد . زمینه یابی نوعی مشاهده ی غیر مستقیم است .

تاریخچه ی فردی (شرح حال ) –تهیه تاریخچه و زندگی نامه یکی دیگر از روش های مشاهده ی غیر مستقیم است .

محقق سعی می کند با استفاده از خاطرات فرد و مدارک موجود ، زندگی نامه ی او را بازسازی کند.

 

نکته مهم: داوطلبین محترم توجه فرمایید که با تهیه این جزوات دیگر نیاز به خرید هیچ گونه کتاب مرجع دیگری نخواهید داشت، برای اطلاع از نحوه دریافت جزوات کامل با شماره های زیر تماس حاصل فرمایید.

3238002- 0131

323254
|+| نوشته شده توسط mansoori در پنجشنبه هفتم مهر 1390  |
 شاخص های توسعه در ایران به گزارش سازمان ملل
بر اساس گزارش دفتر برنامه توسعه سازمان ملل متحد، جمهوری اسلامی ایران رتبه سوم جهان را در سرعت پیشرفت و توسعه طی ۳۱ سال گذشته بین ۱۸۲ کشور دنیا به خود اختصاص داده است. گزارش توسعه انسانی سازمان ملل سال ۲۰۰۹ حاکی است: جمهوری اسلامی ایران با رشد ۲۲.۱ درصدی شاخص توسعه انسانی در سالهای پس از پیروزی انقلاب از نظر سرعت توسعه یافتگی بین ۱۸۲ کشور دنیا در رتبه سوم جهان ایستاد و میزان توسعه یافتگی کشورهای مصر و چین از ایران بیشتر بوده است. این در حالی است که سال گذشته ایران در رتبه چهارم قرار گرفته بود. بر اساس این گزارش، شاخص توسعه انسانی مصر طی این مدت ۲۴.۴ درصد و چین ۲۳.۹ درصد رشد داشته است. گزارش توسعه انسانی یکی از مهمترین و معتبر ترین گزارش های اقتصادی و اجتماعی در جهان است که هر ساله توسط دفتر توسعه سازمان ملل متحد ( UNDP ) منتشر می شود و در این گزارش شاخص توسعه انسانی (HDI) کشورها بر اساس معیارهایی چون امید به زندگی، کیفیت نظام آموزشی، درآمد واقعی و سرانه درآمد ملی محاسبه می شود که تمامی شاخصهای توسعه اقتصادی و اجتماعی در برآورد این شاخص دخیل است و به عبارتی یکی از جامع ترین معیارها برای مقایسه توسعه یافتگی کشورها به شمار می رود که البته تمامی دولتها و سازمانهای علمی و تحقیقاتی از این شاخص به عنوان معیار اصلی مقایسه کشورها استفاده می کنند. فقر درآمدی و انسانی کشورهای در حال توسعه نیز از جمله موارد مهمی است که در گزارش توسعه انسانی مورد توجه قرار گرفته است و در این میان شاخص فقر انسانی (HPI ) از اهمیت زیادی برخوردار است. * جهش ۲۲ پله‌ای رتبه ایران در توسعه طی سالهای پس از انقلاب بر اساس جدید ترین گزارش توسعه انسانی سازمان ملل، شاخص توسعه انسانی ایران که در سال ۱۹۸۰ میلادی ۰.۵۶۱ از یک بوده است، طی ۳۱ سال اخیر با رشد ۲۲.۱ درصدی مواجه شده و به ۰.۷۸۲ از یک رسیده است. بنابراین گزارش، جمهوری اسلامی ایران از نظر شاخص توسعه انسانی طی سال های پس از انقلاب با ۲۲ پله صعود مواجه شده و از رتبه ۱۱۰ در سال ۱۹۷۹ به ۸۸ در گزارش سال جاری میلادی ارتقا پیدا کرده است. * افزایش ۷۹۸۵ دلاری در سرانه تولید ناخالص داخلی به گزارش فارس، سرانه تولید ناخالص داخلی ایران نیز بر اساس شاخص برابری قدرت خرید در سال ۵۶ حدود ۲۹۷۰ دلار بوده است که به ۱۰۹۵۵ دلار در گزارش سال جاری میلادی رسیده است که نشان دهنده ۷۹۸۵ دلار افزایش در سرانه تولید ناخالص داخلی است. این گزارش شاخص تولید ناخالص داخلی را ۰.۷۸۴ اعلام کرده است. *امید به زندگی مردم ایران پس از انقلاب ۱۴ سال بیشتر شد بر اساس گزارش توسعه انسانی سازمان ملل ، امید به زندگی در ایران در سال ۵۶ کمتر از ۵۷ سال بوده است که این رقم طی سی سال گذشته بیش از ۱۴ سال افزایش یافت و به ۷۱.۲ سال رسیده است. سازمان ملل شاخص امید به زندگی در ایران را ۰.۷۶۹ اعلام کرده و امید به زندگی مردان ایرانی را ۶۹.۹ سال و زنان ایرانی را ۷۲.۵ سال گزارش کرده است. بر اساس گزارش توسعه انسانی، نرخ باسوادی افراد بالای ۱۵ سال در کشور در سال ۵۶ کمتر از ۴۷ درصد بوده است که این رقم نیز طی سالهای پس از انقلاب با افزایش قابل توجه مواجه شد و به بیش از ۸۴ درصد جمعیت ایران در حال حاضر رسیده است. بر اساس گزارش توسعه انسانی سازمان ملل، دسترسی به آب شرب و آشامیدنی سالم از ۵۱درصد کل جمعیت کشور در سال ۵۶ به بیش از ۹۴ درصد در حال حاضر افزایش یافته است
|+| نوشته شده توسط mansoori در جمعه هفتم بهمن 1390  |
 روانشناسی هیلگارد
|+| نوشته شده توسط mansoori در پنجشنبه هفتم مهر 1390  |
 تالیدومید
عواملی نظیر مصرف داروها(تالیدومید-تنباکو -مواد مخدر -الکل)بیماری ها(سرخجه - سیفلیس)وپرتو نگاری ها نیز می توانند رشد جنین را دچار وقفه نمایند

 

                                     
                                   کودکی که در اثر تالیدومید ناقص به دنیا آمده‌است
 
تالیدومید دارویی ارامبخش است. مصرف آن در دوره آبستنی به نقص عضو شدید کودک منجر می‌شود. این دارو بدون بررسی کافی وارد بازار شد ، با مشاهده نقائص مادرزادی شدید در کودکانی که مادرانشان در دوران حاملگی از این دارو استفاده کرده بودند مصرف آن ممنوع شد. از ۱۹۵۷ تا ۱۹۶۱ رایج بود و در آن سال فروش آن متوقف شد
                      

                             

 
 
|+| نوشته شده توسط mansoori در دوشنبه بیست و هفتم دی 1389  |
 رشد کودک قبل از تولد
تاثیرات محیطی قبل از تولد 

تصور بسیاری از ما در مورد محیط اشاره بر محیط اطراف بعد از تولد دارد. در حقیقت ، البته تاثیرات محیطی عمل خودرا از لحظه لقاح شروع می نماید. تخم بارور شده عهده دار یک سفر پرخطر به مدت یک هفته تا سرازیر شدن از لوله فارود و وارد شدن به رحم و مواجهه از طریق یک متغیر بسیار بالا وعمل شیمیایی میانجی می باشد. ما معمولا رحم را به عنوان پناهگاهی گرم و محافظی محیطی برای رشد قبل از تولد در نظر  می گیریم ، ولیکن حتما بعد از جای گرفتن خود در رحم ، رویان نسبت به بیماری مادر ، سو» تغذیه و بدکاری بیوشیمیایی ، اسیب پذیر می باشد.



ادامه مطلب
|+| نوشته شده توسط mansoori در دوشنبه بیست و هفتم دی 1389  |
  رشد کودک قبل از تولد
1 - یک دروه قبل از تولد طبیعی، 266 روز بطور می انجامد، رویان شناسان این دوره را به سه مرحله تقسیم کرده اند: دوره نطفه ای، دوره رویانی، دوره جنینی . 
الف) بواسطه عفونت های  مستقیم 
ب) بواسطه تاثیر غیر مستقیم سمی 

2 -دوره نطفه ای با رشد ژیلوت ( تخم بارورشده ) و به وجود امدن پیوستگی بین ژیلوت و سیستم حمایتی مادر مشخص می گردد. تخم بارور شده در فرایند که میتوز خواهده می شود تقسیم می گردد. درحدود 6 تا 7 روز بعد بلاستوسیست بوجود امده و در طی فرایندی به تروفوبلاست و توز سلولی درونی تقسیم می گردد. در اواخر هفته دوم قسمت رویان از توده سلولی درونی بوجود امده و به سه لایه تفکیک می گردد: اکتوردم، مزودرم، اندودرم. 

3  -دوره رویانی از اتمام  هفته دوم تا اتمام هفته هشتم بطول می انجامد و این دوره با خصوصیاتی چون : رشد سریع، بوجود امدن ارتباط جفتی با مادر ، تفکیک در شکل ساختاری اندام اصلی و قیافه ای که بعنوان انسان قابل تشخیص باشد مشخص می گردد. 

4  -دوره جنینی از هفته نهم شروع و تا تولد ادامه می یابد، در طول این دوره تمایز یافتن سیستم های اندام های اصلی ادامه یافته و اندام ها هرکدام وظایف مربوط به خود و خاص خود را انجام می دهند. 

5 - تاثیرات محیطی رشد ارگانیسم را از لحظه لقاح تا دوران قبل از تولد تحت تاثیر قرار می دهد. 

6 - بسیاری از دارو ها و عوامل شیمیایی استعداد گذشتن از راهرو بالانستایی را داشته و می توانند رویان و ساختارهای جنینی را تحت تاثیر قرار دهند. دیدگاه جدید پزشکی براین  اشاره دارد که زنان باردار نباید هیچ دارویی مصرف نمایند مگر در شرایطی که تهدید جدی بر علیه سلامتی انها وجود دارد و تنها زیر نظر پزشک باید این عمل صورت پذیرد. 

7  -عفونت های مادر قادر است جنین را از دو طریق اسیب رساند: 

8 - سو» تغذیه مادر به ویژه در اوایل امر می تواند رشد جنین را تحت الشعاع قرار دهد. 

9-  هنگامی که زن باردار مضطرب می شود یا تحت استرس قرار می گیرد احتمال بیشتری  وجود دارد که مشکلاتی را در حین حاملگی یا زایمان تجربه کند. استرس هیجانی و مداوم مادر اغلب با وزن کم در هنگام تولد پیش فعالی طفل و اشکالات سازگاری پس از تولد همراه می باشد. 

10 - بطور کلی زنان بین سنین 17 تا 30 سال مشکلات کمتری در بارداری وضع حمل داشته و کودکان غیر طبیعی کمتری نسبت به زنان با سنین بالاتر و پایئن تر بدنیا می اورند .

11-  فرایند تولد شامل 3 مرحله می باشد: زایمان ، وضع حمل ، پس از تولد.  

 

|+| نوشته شده توسط mansoori در دوشنبه بیست و هفتم دی 1389  |
 رشد دوره جنینی
در طول دوران حاملگی در صورت نیاز استفاده 1 میلی گرم اسید فولیک از اسیب مغزی و نخاعی جنین جلوگیری می کند که بهتر است قبل از شروع حاملگی مصرف شود. داشتن حیوانات خانگی و تمیز کردن محل خواب انها توسط زن حامله بسیار خطرناک است که امکان ابتلا به توکسو پلاسموزیس را افزایش می دهد.
...

 


ادامه مطلب
|+| نوشته شده توسط mansoori در دوشنبه بیست و هفتم دی 1389  |
 خصوصیات رشد قبل از تولد

 ویژگیهاوخصوصیات رشد دوره ی قبل ازتولد ودوران کودکی

دوره ی قبل ازتولد

رشد انسان اززمان تشکیل نطفه شروع می شود.زمانی که یک اسپرم از پدربایک اووم از مادر یک تخمک بارور شده(زیگوت)را شکل می دهد.زیگوت طبیعی دارای 46کروموزوم است(23کروموزوم از پدر و23کروموزوم از مادر)هر یک از سلولهای جنسی زن و مرد به تنهایی دارای 23 کروموزوم هستندوزمانی که زیگوت تشکیل می شود دارای 23جفت کروموزوم می شود.جفت بیست وسوم عامل تعیین جنسیت فرزند می باشد،به عبارتی جفت بیست و سوم کروموزوم در پدر ومادر با یکدیگرتفاوت دارد.در پدر،این جفت شامل یکx  ویک yاست(xy).درحالی که در مادر،جفت بیست وسوم ازدو (xx)xتشکیل شده است.مادر تنها می تواند کروموزوم های xبه فرزندش بدهد،درحالی که پدر می تواندکروموزوم xیاyرابه فرزندش بدهد.عامل تعیین جنسیت پدر است یا مادر؟

    دوره ی قبل ازتولد به سه دوره تقسیم می شود:  مرحله ی زیگوت  2- مرحله ی رویانی 3-مرحله ی جنینی درمرحله یک زیگوت یک سلول به چندین سلول تکثیرمیشودتابه یک توده ی سولی تبدیل شود.این توده ی سلولی   به دیواره ی رحم مادر متصل شده وارتباط بین مادر و جنین برای تغذیه برقرار میشود.

در مرحله ی رویانی بیشتر اندامها و اجزای بدن مشخص میشودورشد در این مرحله سریعتر میشود.

در مرحله ی جنینی سیستم عصبی مرکزی،ماهیچه هاواستخوان هارشد سریعی دارند واندام تولید مثل در این مرحله ظاهر میشود

بین هفته ی 24تا28جنین به حدی از رشد رسیده  است که میتواند خارج از رحم زنده بماند ولی ماندن بیشتر در رحم مادر،موجب افزایش رشد طبیعی در ادراک،حرکات و عضلات می شود.

عوامل محیطی بسیاری می توانند آسیب دیدن آن شوند.رشد قبل از تولد رادشواروپیچیده سا زند.در میان این عوامل می توان :سن مادروحالات  هیجانی وکیفیت تغذیه ی مادر رانام برد.اگر مادردر دوران بارداری  دچار سوء تغذیه باشد(به خصوص در سه ماه آخر بارداری)احتمال این که نوزاد مرده به دنیا آیدویاازنارسایی های رشدی برخوردارباشد زیاداست.اگر جنین دچار سوء تغذیه شود ممکن است کم تحرک کج خلق و تحریک پذیر باشد.عوامل دیگری نیز مثل مصرف داروها(تالیدومید وتنباکوـموادمخدرـالکل )بیماری ها(سرخجه ـسیفلیس)موادشیمیایی (جیوه وسرب)وپرتو نگاری ها نیز می توانند رشد جنین را دچار وقفه نمایند وموجب آسیب آن شوند.

دوره ی طفولیت

دوسال اول زندگی رادوره ی طفولیت می نامند که یکی از دوره های رشد است وسریعترین تغییرات در آن اتفاق می افتد . مهمترین ویژگیهای رشد دراین دوره عبارتنداز: رشد جسمانی ـرشد شناختی ـرشد هیجانی واجتماعی

 رشدجسمانی

کودک تقریبا 70 درصدوقت خودرامی خوابد.گریه ی کودک موجب می شودتااوبادیگران ارتباط برقرارکند.رشدجسمانی ازتولدتا دو سالگی رشد چشمگیری دارد به طوری که وزن بدنش 4برابروقد او2برابر می شود.

رشدتدریجی مغز امکان رشدمهارتهای حرکتی از بازتابها تا اعمال داوطلبانه ی کودک نظیرچنگ زدن و راه رفتن را به وجود می آورد.ازهمان ماه های اول اگرچیزی توجه کودک رابه خود جلب کند،طوری به آن نگاه می کند وبا حرکات چشم آن را تعقیب می کندکه گویی می خواهد به آن چنگ بزند.توانایی چنگ زدن ازحدود شش ماهگی به بعد یعنی زمانی که بین حرکات دست وچشم هماهنگی به وجودآمده است،دیده می شود.

 

رشدشناختی

درهنگام تولد،حس بویایی و حس شنوا یی نسبتا" حساس و فعال اند،ولی حس بینایی ضعیف است.نوزاد میتواند یک شیء را تنها تافاصلهء6متری ببیند،هرچند در هر فاصله ای آن را تیره وتار می بیند امااین توانایی در اولین ماه ها به سرعت رشد می کند.

ظرفیت حافظه محدود است ولی در دو سال اول تولد به سرعت رشد می کند.ثبت اطلاعات با سهولت بیشتری صورت می گیرد، ولی  بازیابی اطلاعات در برخی اوقات دشوار است.دریک سالگی کودک می تواند یک یا دو کلمه بگوید ودر دو سالگی قادر است با جملات کوتاه صحبت کند.

رشدهیجانی و اجتماعی

هیجانات کودک درابتدا ساده و به صورت گریه وخنده ظاهر می شود،ولی به تدریج پیچیده تر می گردد.احساس امنیت،از نیازهای عاطفی و اجتماعی اولیه ی کودکان است که بایددراین دوره تٱمین شود،درعین حال باید توجه داشت که حمایت بیش از اندازه مانند عدم حمایت موجب می شودتا کودک به توانایی های خود شک کند واعتماد به نفس لازم را به دست نیاورد،دلبستگی بین کودک ووالدین (خصوصا مادر)این احساس امنیت و آرامش را فراهم می کند.

 

|+| نوشته شده توسط mansoori در یکشنبه بیست و ششم دی 1389  |
 روانشناسی چیست؟؟

روانشناسی چیست؟؟

قبل از اینکه به بحث در مورد رویکرد روانکاوی بپردازیم باید به موضوع روانشناسی بپردازیم

 

 

موضوع روانشناسی چسیت؟؟؟؟و چه مواردی در آن لحاظ شده؟؟؟

موضوع روانشناسی:((رفتار و فرآیندهای روانی)) است.منظور از رفتار:کلیه حرکات،اعمال و

رفتارهای قابل مشاهده مستقیم و غیر مستقیم است.

و فرآیندهای روانی شامل کلیه اعمال روانی از قبیل:احساس،ادراک،تفکر،یادگیری،حافظه،

زبان،انگیزش،هیجان،شخصیت و...... است

 


|+| نوشته شده توسط mansoori در پنجشنبه شانزدهم دی 1389  |
 

               

 

 الف: رویکرد زیست شناختی

تعریف رویکرد :راه  روش ها ومنظرهای متفاوت  در روان شناسی  برای توصیف‘تبیین‘پیش بینی و کنترل رفتار انسان رویکرد نام دارد. 5 رویکرد اصلی وجود دارد که مکمل یکدیکرند وهیچکدام به تنهایی کاریی لازم ندارند 

طرفداران رویکرد زیست شناختی رفتار و فرایندها روانی را با کمک یافته های علم زیست شناختی و ساخت فیزیولوی توصیف و تبیین می کنند و معتقدند فرایندهای زیست شناسی مغز وتغییرات هورمونی موجب بروز افسردگیناتوانی در سخن گفتن اختلالات یادگیری حافظه و.....می شوند

 

 مثال

 تحریک الکتریکی نورن های مغز در ناحیه هیپو تالاموس باعث ایجاد لذت پرخوری وکم خوری می شود .

هانس سلیه در نظریه سندرم تطابق عمومی  خود نشان داد که استرس در نتیجه تغییرات هورمونی  و زیست شیمیایی ناشی از فشار روانی بوجود می آید.

لشلی در روش عضو برداری از مغزها (سوزاندن قسمتی از مغز با الکترود) در عملکرد حافظه و یادگیری موش های اختلالاتی ایجاد نمود .


ادامه مطلب
|+| نوشته شده توسط mansoori در پنجشنبه شانزدهم دی 1389  |
 
 
بالا